AktualnościPrawoZ Polski

Loty VLOS według nowego rozporządzenia – co się zmienia?

Najnowsze Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 20 grudnia 2018r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wyłączenia zastosowania niektórych przepisów ustawy – Prawo lotnicze do niektórych rodzajów statków powietrznych oraz określenia warunków i wymagań dotyczących używania tych statków rzutuje przede wszystkim na loty BVLOS – poza zasięgiem widoczności wzrokowej. Niemniej jednak pewnie zmiany dla lotów VLOS również zostały ujęte w omawianym rozporządzeniu. Poniżej znajdziecie ich zestawienie.

[AKTUALIZACJA – 17.01.2019] Ogłoszone rozporządzenie dostępne jest tutaj: http://dziennikustaw.gov.pl/du/2019/94/1

Loty FPV dronem do 2kg

Rozporządzenie wprowadza nową kategorię lotów: FPV dronem o masie do 2kg. Oznacza to tyle, że loty z goglami na oczach i podglądem z kamery z pierwszej osoby (FPV – First Person View) zostają oficjalnie zalegalizowane a operator nie musi już mieć obserwatora (jak było do tej pory) by lot był legalny.

Zapis o lotach FPV znalazł się zarówno w Załączniku 6 jak i 6a czyli dotyczy lotów rekreacyjnych, sportowych i innych niż rekreacyjne i sportowe. Dopuszczenie takich lotów bez udziału obserwatora jest jednak ograniczone innymi warunkami:

  • a) loty do wysokości nie większej niż 50m nad poziomem terenu;
  • b) w odległości poziomej nie większej niż 200m od operatora;

Załącznik 6a (do lotów „komercyjnych”) zawiera jeszcze jeden warunek dla lotów FPV do 2kg:

c) w odległości poziomej nie mniejszej niż 100m od zabudowy miejscowości, miast, osiedli lub od zgromadzeń osób na wolnym powietrzu;

Obowiązuje on również operatorów latających rekreacyjnie i sportowo wg Załącznika nr 6, a powyższy wymóg wynika tam z zapisu w pkt. 4.1 pptk. 3), który brzmi:

3) zachowując odległość poziomą nie mniejszą niż 100 m od zabudowy miejscowości, miast, osiedli lub od zgromadzeń osób na wolnym powietrzu;”

Zatem zarówno operatorów latających rekreacyjnie i sportowo, jak i tych z ŚK UAVO obowiązują podczas lotu FPV wspólne zasady:

  • a) loty do wysokości nie większej niż 50m nad poziomem terenu;
  • b) w odległości poziomej nie większej niż 200m od operatora;
  • c) lub 3) w odległości poziomej nie mniejszej niż 100m od zabudowy miejscowości, miast, osiedli lub od zgromadzeń osób na wolnym powietrzu;

Dopuszczenie utraty kontaktu wzrokowego VLOS

Zerkanie na tablet/smartfon/ekran z podglądem podczas lotów VLOS może być interpretowane jako lot bez kontaktu wzrokowego VLOS z dronem i przez część osób był traktowany jako niezgodny z prawem. W nowym rozporządzeniu ustawodawca jednoznacznie daje do zrozumienia, że „dopuszcza się utratę kontaktu wzrokowego z modelem latającym/BSP w momencie dokonywania przez operatora kontroli parametrów lotu przekazywanych przez urządzenie będące wyposażeniem naziemnym modelu/BSP”.

Przynajmniej jeden obserwator

Zmiana wydaje się niewielka, ale rozwiązuje problem z interpretacją poprzedniego rozporządzenia, w którym ciężko było jednoznacznie stwierdzić czy obserwator może być tylko jeden czy więcej. Nowe zasady VLOS zakładają użycie przynajmniej jednego obserwatora, który utrzymuje kontakt wzrokowy z BSP tym samym zapewnia nam widoczność wzrokową i lot na zasadach VLOS.

„Bezpieczna odległość pozioma” zastąpiona „bezpieczną odległością”, ale tylko dla operatorów z UAVO

W Załączniku 6 został zachowany termin „bezpiecznej odległości poziomej”, ale zniknął z Załącznika 6a. Oznacza to tyle, że operatorzy ze świadectwem kwalifikacji UAVO będą mogli już w pełni legalnie latać w terenie zabudowanym bezpośrednio nad osobami, pojazdami i budynkami.

Załącznik 6 – stary przepis:
2) zapewniając w każdej fazie lotu bezpieczną odległość poziomą od osób, mienia lub innych użytkowników przestrzeni powietrznej na wypadek awarii lub utraty kontroli nad modelem latającym;
3) zachowując odległość poziomą nie mniejszą niż 100 m od granic zabudowy miejscowości, miast, osiedli lub od zgromadzeń osób na wolnym powietrzu;
4) zachowując odległość poziomą nie mniejszą niż 30 m od osób, pojazdów, obiektów budowlanych niebędących w dyspozycji lub pod kontrolą operatora;

Załącznik 6 – nowy przepis:
2) zapewniając w każdej fazie lotu bezpieczną odległość poziomą od innych statków powietrznych, przeszkód, osób lub zwierząt na wypadek awarii lub utraty kontroli nad modelem latającym;
3) zachowując odległość poziomą nie mniejszą niż 100 m od zabudowy miejscowości, miast, osiedli lub od zgromadzeń osób na wolnym powietrzu;
4) zachowując odległość poziomą nie mniejszą niż 30 m od osób, pojazdów, obiektów budowlanych niebędących w dyspozycji lub pod kontrolą operatora;

Załącznik 6a – stary przepis:
2) zapewniając ciągłą i pełną kontrolę lotu, w szczególności przez zdalne sterowanie przy użyciu fal radiowych;
3) zapewniając w każdej fazie lotu bezpieczną odległość poziomą od osób, mienia, pojazdów, obiektów budowlanych lub innych użytkowników przestrzeni powietrznej niebędących w dyspozycji lub pod kontrolą operatora na wypadek awarii lub utraty kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym;

Załącznik 6a – nowy przepis:
2) zapewniając pełną kontrolę lotu, w szczególności przez zdalne sterowanie przy użyciu fal radiowych;
3) zapewniając w każdej fazie lotu bezpieczną odległość od osób, pojazdów lub innych użytkowników przestrzeni powietrznej niebędących w dyspozycji lub pod kontrolą operatora na wypadek awarii lub utraty kontroli nad bezzałogowym statkiem powietrznym;

Zauważcie jeszcze inne drobne zmiany:

  1. W Załączniku 6 (rekreacja/sport) zniknęły wyrazy: „mienie” i „granica” w kontekście zabudowy, a w ptk. 2) doszedł wyraz „zwierzęta”. Zatem zachowanie bezpiecznej odległości poziomej (niezerowej skoro ma być bezpieczna) zakłada zakaz latania bezpośrednio na: osobami, zwierzętami, przeszkodami i innymi statkami powietrznymi; co więcej z przestrzegania tego punktu 2) nie wyłącza przepis dotyczący wagi drona <600g, bo ten tyczy się punktu 3 i 4:
    • „4.2. Warunków, o których mowa w pkt 4.1 ppkt 3 i 4, nie stosuje się w przypadku wykonywania operacji w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS modelami latającymi, których masa startowa nie przekracza 0,6 kg.”
  2. W Załączniku 6a zniknęły wyrazy: „mienie” i „obiekty budowlane”, a „bezpieczna odległość pozioma” została zastąpiona „bezpieczną odległością”, której definicja brzmi:
    • „bezpieczna odległość – odległość modelu latającego od innych statków powietrznych, przeszkód, osób lub zwierząt, umożliwiającą uniknięcie kolizji, wynikającą z analizy panujących warunków meteorologicznych, otoczenia i przeszkód znajdujących się w obszarze wykonywania lotu oraz rodzaju używanego modelu latającego i kwalifikacji operatora;”

Loty w strefach R poza granicami parku możliwe bez zgody zarządcy

Nowy przepis mówi o konieczności uzyskania zgody na lot w strefie R jedynie bezpośrednio nad obszarem parku narodowego. Zatem w strefie R poza obszarem parku (bo granice naziemne parku i granice R bardzo często się nie pokrywają) jest teraz możliwy bez zgody zarządcy strefy.

Loty w strefach P – 500m od terenu obiektu chronionego dla dronów <0.6kg

„Stare” prawo w Załączniku 6 (rekreacja/sport) mówiło o lotach dronów <600g poza terenem obiektów (czyli np. za ogrodzeniem) chronionych przez strefę P. Ta odległość została jednak zwiększona dla lotów rekreacyjnych/sportowych do 500m od terenu obiektu chronionego strefą P. W przypadku lotów „komercyjnych” (innych niż rekreacyjne i sportowe) zachowano poprzednie sformułowanie: „poza terenem obiektów chronionych strefą P”.

Nowe wytyczne co do lotów nad konkretnymi terenami i obiektami

Punkt 4.6 z Załącznika 6 – tj.

4.6. Modelami latającymi nie wykonuje się lotów nad:
1) terenami zamkniętymi, o których mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r. poz. 1629 i 1948);
2) obiektami jądrowymi, o których mowa w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. – Prawo atomowe (Dz. U. z 2014 r. poz. 1512, z 2015 r. poz. 1505 i 1893 oraz z 2016 r. poz. 266, 1343, 1579 i 1948);
3) obszarami, obiektami i urządzeniami, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22
sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. z 2016 r. poz. 1432).

Zostaje zastąpiony następującą formą:

4.6. Modelami latającymi nie wykonuje się lotów nad:
1) terenami zamkniętymi, o których mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2016 r. poz. 1629 i 1948);
2) obiektami jądrowymi, o których mowa w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. – Prawo atomowe (Dz. U. z 2014 r. poz. 1512, z 2015 r. poz. 1505 i 1893 oraz z 2016 r. poz. 266, 1343, 1579 i 1948); 
3) obszarami, obiektami i urządzeniami, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 1 lit. a i b, pkt 2 lit. a i b oraz pkt 3 lit. a i b ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. z 2018 r. poz. 2142);
4) jednostkami wojskowymi i poligonami;
5) osobami i zgromadzeniami osób na wolnym powietrzu, niebędącymi w dyspozycji lub pod kontrolą operatora;
6) w strefie EP R40 Słupsk.

Dodatkowo dopisano:

4.7. Loty nad rurociągami paliwowymi, liniami energetycznymi i liniami telekomunikacyjnymi, zaporami wodnymi, śluzami oraz innymi urządzeniami znajdującymi się w otwartym terenie, których zniszczenie lub uszkodzenie może stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, środowiska albo spowodować poważne straty materialne, wykonuje się z zachowaniem szczególnej ostrożności.

W Załączniku 6a modyfikacji uległ odpowiadający powyższym regułom punkt 4.1, pptk 12. „Stare” prawo:

12) loty wykonywane nad:
a) terenami zamkniętymi, o których mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne,
b) obiektami jądrowymi, o których mowa w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. – Prawo atomowe,
c) obszarami, obiektami i urządzeniami, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia
– mogą być realizowane jedynie za zgodą lub na potrzeby zarządzającego danym terenem, obiektem, obszarem lub urządzeniem.

Nowe sformułowanie:

12) loty wykonywane nad:
a) terenami zamkniętymi, o których mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne,
b) obiektami jądrowymi, o których mowa w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. – Prawo atomowe,
c) obszarami, obiektami i urządzeniami, o których mowa w art. 5 ust. 2 pkt 1 lit. a i b, pkt 2 lit. a i b oraz pkt 3 lit. a i b ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia,
d) jednostkami wojskowymi i poligonami
– mogą być realizowane jedynie za zgodą lub na potrzeby zarządzającego danym terenem, obiektem, obszarem lub urządzeniem.

Dodatkowo przybyły dwa podpunkty 13 i 14:

13) loty nad rurociągami paliwowymi, liniami energetycznymi i liniami telekomunikacyjnymi, zaporami wodnymi i śluzami oraz innymi urządzeniami znajdującymi się w otwartym terenie, których zniszczenie lub uszkodzenie może stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, środowiska albo spowodować poważne straty materialne, wykonuje się z zachowaniem szczególnej ostrożności;
14) w przypadku operatora będącego osobą małoletnią loty wykonuje się pod nadzorem osoby dorosłej.

Co to oznacza? Zamiast długiej listy WSZYSTKICH obiektów wyszczególnionych w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia ustawodawca ograniczył zakaz lotów (lub możliwość lotów jedynie za zgodą dla operatorów z UAVO) do następującej listy obiektów zaznaczonych w ramkach:

Ochrona osób i mienia - Załącznik 6/6a
Ochrona osób i mienia – Załącznik 6/6a

Dodatkowo zakazem (rekreacyjnie) lub lotami za zgodą („komercyjnie”) objęto jednostki wojskowe i poligony, a w przypadku lotów rekreacyjnych (Załącznik 6) zakazem objęto również strefę EP R40 Słupsk oraz osoby i zgromadzeniami osób na wolnym powietrzu, niebędącymi w dyspozycji lub pod kontrolą operatora.

Pozostałe loty nad:

  • rurociągami paliwowymi;
  • liniami energetycznymi i liniami telekomunikacyjnymi;
  • zaporami wodnymi i śluzami;
  • innymi urządzeniami znajdującymi się w otwartym terenie, których zniszczenie lub uszkodzenie może stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, środowiska albo spowodować poważne straty materialne;

wykonuje się z zachowaniem szczególnej ostrożności.

Kamizelka ostrzegawcza – również w kolorze zielonym 😉

Wcześniejsze rozporządzeniem zakładało kolory: czerwony, pomarańczowy i żółty…

Osoby małoletnie (13-18 lat) ze świadectwem UAVO mogą latać tylko pod nadzorem osoby dorosłej

14) w przypadku operatora będącego osobą małoletnią loty wykonuje się pod nadzorem osoby dorosłej;

Załącznik 6a nie opisuje żadnych innych wymogów – czy osoba dorosła powinna znać prawo lotnicze, mieć jakieś uprawnienia? Póki co jest mowa jedynie o lotach pod nadzorem jakiejkolwiek osoby dorosłej.


To wszystkie istotne zmiany dla lotów VLOS wg nowego rozporządzenia. Po jego wejściu w życie zakładka w menu „Drony a prawo polsce” oraz artykuł „Gdzie można latać dronem w Polsce?” zostaną przeze mnie zaktualizowane o te nowe zasady.

Poprzedni

Loty BVLOS według nowego rozporządzenia

Następny

Nowe zasady szkoleń UAVO już w lutym

12 komentarzy

  1. Avatar
    12 stycznia 2019 at 22:34 — Odpowiedz

    Michał , Dzięki za rzetelne info 🙂

  2. Avatar
    20 stycznia 2019 at 23:20 — Odpowiedz

    Czy to oznacza, że będzie można latać nad muzeami?

    • Avatar
      21 stycznia 2019 at 02:56 — Odpowiedz

      Tak, ze szczególną ostrożnością 😉

  3. Avatar
    31 stycznia 2019 at 18:36 — Odpowiedz

    Fajnie, wszystko zebrane do kupy w jednym miejscu.

  4. Avatar
    1 lutego 2019 at 01:09 — Odpowiedz

    Ciekawe zestawienie zmian dla lotów VLOS i bardzo przydatna wiedza dla każdego operatora. Bardzo rzetelny i merytoryczny artykuł. Dzięki za konkrety 😉👌

  5. Avatar
    1 lutego 2019 at 21:03 — Odpowiedz

    Super artykuł, nie trzeba przedzierać się przez rozporządzenia 🙂 Świetna robota!

  6. Avatar
    6 lutego 2019 at 09:32 — Odpowiedz

    Czy to oznacza, ze latając Ph4 w goglach nie musze mieć (kosztownego) uprawnienia BVLOS? Co z lotami BVLOS cięższym sprzętem? Czy dozwolone są loty BVLOS „po mieście”?

    • Avatar
      7 lutego 2019 at 10:31 — Odpowiedz

      FPV to nie BVLOS. Jest sztywne ograniczenie dla FPV: 50m nad ziemią, 200m od operatora i 100m od ludzi. BVLOS to zupełnie inny rodzaj operacji – zdecydowanie ponad 200m od operatora 😉

  7. Avatar
    2 marca 2019 at 20:07 — Odpowiedz

    Czy można latać FPV na zasadach dla VLOS, jeśli ma się obserwatora?

    • Avatar
      5 marca 2019 at 18:12 — Odpowiedz

      Tak, wtedy to jest lot VLOS na „starych zasadach”.

  8. Avatar
    12 sierpnia 2019 at 17:24 — Odpowiedz

    Super, że wreszcie można latać w strefie R, poza granicą parku narodowego. W mojej okolicy są całe miejscowości w strefie R, a oczywiście nie w parku…
    Zastanawiam się jak wygląda odwrotna sytuacja, tzn. czy można latać w Parku, komercyjnie lub sportowo, poza strefą R a w granicach parku narodowego? Takie miejsca też są, oczywiście Park twierdzi, że dla nich nie ma żadnej różnicy i lot dronem nad ich terenem wyceniają na 10 tysięcy złotych za dzień. Pytanie czy mają do tego jakąkolwiek podstawę prawną? Na kursie nas uczono, że przestrzeń powietrzna nie należy do właściciela gruntu. Co innego ze strefą R, jest ustawowo oddana w administrację właściciela gruntu, np. parku.

    • Avatar
      14 sierpnia 2019 at 02:03 — Odpowiedz

      Jeśli startujesz z terenu parku to przestrzegasz regulaminu parku, jeśli regulamin zakazuje startów/lądowań dronów to musisz respektować tak samo jak inne zapisy regulaminu. Ja bym nie ryzykował, jak straż parku przyuważy to przynajmniej mandat masz gwarantowany.

Skomentuj artykuł

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *